భారతీయ జ్ఞాన సంపదకు మూలమైన సంస్కృత భాషా పరిరక్షణలో ఆచార్య వెంపటి కుటుంబశాస్త్రి పేరు చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతుంది. ఆయన కేవలం పండితుడే కాదు, సంస్కృత విద్యను ఆధునిక ప్రపంచానికి అనుసంధానం చేసిన గొప్ప దార్శనికుడు.
విద్యా ప్రస్థానం
శాస్త్రి సంస్కృత సాహిత్యం, అద్వైత వేదాంతంలో అపారమైన పాండిత్యం సంపాదించారు. ఆయన తన ప్రస్థానంలో ఎన్నో ఉన్నత పదవులను అలంకరించారు:
- రాష్ట్రీయ సంస్కృత సంస్థాన్ (ఢిల్లీ): వైస్ ఛాన్సలర్గా పని చేస్తూ సంస్కృత విద్యలో విప్లవాత్మక మార్పులు తెచ్చారు.
- సంపూర్ణానంద సంస్కృత విశ్వవిద్యాలయం (వారణాసి): ఇక్కడ కూడా వైస్ ఛాన్సలర్గా సేవలందించి సంస్థను అభివృద్ధి పథంలో నడిపారు.
- అంతర్జాతీయ గుర్తింపు: ‘ఇంటర్నేషనల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ సాంస్క్రిట్ స్టడీస్’కు అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికైన తొలి భారతీయుడిగా రికార్డు సృష్టించారు.
సంస్కృత భాషా విశిష్టత
సంస్కృతం అంటే కేవలం మంత్రాలు, పూజలకే పరిమితమైన భాష కాదు. నేటి ఆధునిక యుగంలో కూడా దీని ప్రాముఖ్యత అసాధారణమైనది:
- కంప్యూటర్లకు అనువైన భాష: సంస్కృత వ్యాకరణం అత్యంత శాస్త్రీయమైనది. కృత్రిమ మేధస్సు (AI), కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామింగ్కు సంస్కృతం అత్యంత అనువైన భాష అని నాసా (NASA) వంటి సంస్థలు గుర్తించాయి.
- విజ్ఞాన నిధి: ఆయుర్వేదం, ఖగోళ శాస్త్రం, గణితం, యోగా వంటి శాస్త్రాలన్నీ సంస్కృతంలోనే నిక్షిప్తమై ఉన్నాయి.
- మానసిక ఆరోగ్యం: సంస్కృత శ్లోకాల ఉచ్చారణ మెదడు పనితీరును మెరుగుపరుస్తుందని , ఒత్తిడిని తగ్గిస్తుందని శాస్త్రీయంగా రుజువయ్యింది.
ఆచార్య వెంపటి కృషి
సంస్కృతం ఒక విజ్ఞాన భాండాగారమని శాస్త్రి చాటిచెప్పారు. యువతకు ఈ భాషను సులభంగా అర్థమయ్యేలా చేయడానికి ఆయన అనేక కార్యక్రమాలు చేపట్టారు. ఆయన రాసిన వ్యాసాలు, చేసిన ప్రసంగాలు ఎంతో స్ఫూర్తిదాయకంగా ఉంటాయి. మన ప్రాచీన భాషను ఆధునిక సాంకేతికతతో జోడించి అందరికీ చేరువ చేయడంలో ఆయన పాత్ర సాటిలేనిది.
పురస్కారాలు
భాషకు, విద్యకు ఆయన చేసిన నిరుపమాన సేవలను గుర్తిస్తూ భారత ప్రభుత్వం ఆయనను ‘పద్మశ్రీ’ పురస్కారంతో గౌరవించింది. ఇది తెలుగు వారందరికీ దక్కిన గొప్ప గౌరవం.
వెంపటి కుటుంబశాస్త్రి జీవితం నేటి తరం విద్యార్థులకు ఆదర్శం కావాలి. మన ప్రాచీన భాషను, సంస్కృతిని కాపాడుకోవడంలో ఆయన పోషిస్తున్న పాత్ర పదిమందికి స్ఫూర్తి కావాలి.
